The cart is empty
+90 (312) 426 1450

Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon

OSTEOPOROZ

OsteoporozOsteoporoz; uzayan yaşam süresi ile birlikte, dünyanın birçok bölgesinde olduğu gibi ülkemizde de önemli bir halk sağlığı problemi haline gelmiştir. Osteoporoz; kemiğin birim hacmine düşen, kemik dokusunun azalmasıdır ve genellikle belirti vermeden seyreder.

Kemik kırıkları riskini arttırarak büyük ölçüde ekonomik kayba, morbidite ve mortaliteye neden olabilmektedir. Kalça kırıklarında %20 mortalite ile sonlanmaktadır ve %50 oranında hasta tekrar bağımsız yaşama dönememektedir. Osteoporoz tanısı ise sıklıkla kırık oluştuktan sonra konulabilmektedir. Osteoporozda erken dönemde tanı konulması, fraktürden korunma, risk faktörlerinin saptanması ve erken dönemde ilaç tedavisinin başlanması esas amaçtır.

Özetle osteoporoz; en çok karşılaşılan, kırıklara ve fonksiyon kaybına yol açabilen, düşük kemik kütlesi ve kemik dokuda yapısal değişliklerle seyreden, ilerleyici bir kemik metabolizması hastalığıdır.

Osteoporozdaki En Önemli Risk Faktörleri;

Yaş, cinsiyet, vücut ağırlığı, menopoz, hormonal nedenler, genetik ve ırksal nedenler, beslenme, yaşam tarzı, sigara ve alkol kullanımı, immobilizasyon, çeşitli ilaçlar ve hastalıklar şeklinde belirtilmektedir.

Osteoporoz
Yaş: İlerleyen yaşla birlikte bağırsaklardan kalsiyum ve D vitamini emilimi, böbreklerden aktif D vitamini oluşumu azalır. Kalsiyum seviyesinin azalması parathormon seviyesini arttırır, böylece kemik rezorpsiyonu artar. Dolayısıyla osteoporoza yatkınlık oluşur. Vitamin D eksikliği yaşlılarda sık görülür. Yetersiz beslenme, ciltteki vitamin D sentezinde azalma ve güneş ışığından yararlanmada azalma, yaşlılardaki vitamin D eksikliğinin en önemli sebeplerindendir.

Menopoz: Kadınlarda menopoz dönemindeki hormon yetersizliği nedeni ile kemik kaybının hızlandığı bilinmektedir. Kemik kütlesinin azalmasını etkileyen faktörler arasında en çok östrojen üzerinde durulmaktadır. Östrojenin kemik üzerine, kalsiyum dengesini sağlayan hormonlar yolu ile etkili olduğu düşünülmektedir.

Vücut Ağırlığı: Vücut ağırlığının kemik kaybı ile ilişkili olduğu çeşitli bilimsel çalışmalarda gösterilmiştir. 70 kg’dan daha zayıf olan kadınların ve vücut ağırlığının %5’inden fazlasını kaybedenlerin, daha hızlı kemik kaybı gösterdikleri belirtilmektedir.

Genetik Faktörler: Özellikle ailesinde osteoporoz öyküsü olanlarda ve beyaz tenli kişilerde osteoporoz riski yüksektir.

OsteoporozBeslenme: Beslenme osteoporozun patogenezinde, önlenmesinde ve tedavisinde önemli rol oynar. Kalsiyum, potasyum, magnezyum, fosfor, D-vitamini ve proteinden zengin beslenme çocukluk ve büyüme çağlarında doruk kemik kütlesine ulaşmada büyük önem taşır. Kalsiyum ve D vitaminin yaşlılarda kemik kütlesini koruduğu ve kırık riskini azalttığı gösterilmiştir.

Kalsiyum, D vitamini ve protein verilmesinin, kalça kırığı sonrasında iyileşmeyi olumlu yönde etkilediğini bildiren çalışmalar mevcuttur. 50 yaş üzerindeki kadın ve erkeklerin yeterli kalsiyum alması sağlanmalı, gerekirse destek tedaviler verilerek açık giderilmelidir. D vitamini günde 400-800 IU alınacak şekilde düzenlenmelidir. Bunun yanında demir, bakır, çinko, magnezyum ve K vitamini de alınmalıdır. Sigara, kahve, alkol ve fazla tuz tüketiminden kaçınmaları önerilmelidir.

Alkol Alımı: Alkol, mineral metabolizmasında değişikliklere neden olarak kemik kütlesinde kayıplara neden olur.

Sigara Kullanımı: Östrojen yapımını ve kullanımını azaltarak erken menopoza, dolayısıyla osteoporoza neden olmaktadır.

Hareketsizlik: Sedanter yaşam tarzının artmış fraktür riski ile birlikte olduğu belirlenmiştir.

Osteoporozdan Korunma

Osteoporozun önlenmesi için;
  • Hareketsiz yaşamdan kaçınılmalı,
  • Düzenli egzersiz yapılmalı,
  • Güneş ışığından yeterli şekilde yararlanılmalı,
  • Kalsiyumdan zengin gıdalar tüketilmeli,
  • Aşırı zayıflıktan,
  • Sigara, alkol ve kafein tüketiminden kaçınılmalı,
  • Premenopozal ve postmenopozal dönemde düzenli olarak kemik dansitesi ölçtürülmeli,
  • Menopozda hormon replasman tedavisinin önemi ve kontrendike olduğu durumlarda alternatif tedavi seçenekleri konusunda bilgi alınmalı